자연이든 사람이든 봄은 아름다운 계절입니다. 여름 역시 짙푸른 녹음이 지나고 나면 그리워지는 풍경입니다. 그 황홀하던 단풍들도 이제 낙엽이 되어서 다 땅바닥으로 내려와 앉았습니다. 그도 그럴 수 밖에요. 11월도 하루를 남겨두고 있으니까요! 그러면 한 해의 마지막 달 12월이 시작하고 겨울이 그 위세를 떨치겠지요^^ 네 그렇습니다. 12월이 되면 한 해도 끝이 오고 모든 삶도 끝이 옵니다. 다만 사람에게는 남은 생명을 보여주는 달력도 시계도 없다는 것이 차이일 뿐입니다. 그러다 보니 끝을 실감하지 못하고 마치 영원히 살 것처럼 착각을 할 뿐입니다.

내일 모레면 은퇴를 하고 맞이하는 두 번째 12월입니다. 은퇴를 하고 맞이한 한 해, 그리고 12월은 바쁘게 지나갔는지 뚜렷한 기억조차 없습니다. 다만 올 1월부터의 달라진 기억은 아직 남아있습니다. 그것은 은퇴 1년 만에 텔레비전 앞에 앉았다는 변화입니다. 현역일 때는 시간이 없었고 마음의 여유도 없어서였는지 그런 일은 꿈도 꾸질 못했는데, 은퇴 후 첫 해는 달리던 속도 때문인지 현역일 때와 다름없이 살았나 봅니다. 하지만 올해부터는 식사 후에 가끔씩 유튜브로 20분 내외의 프로그램인 EBS의 건축탐구 <집>을 시청하는, 조그만 변화가 시작되었습니다. 그리고 추위라든지 비가 내린다든지 해서 걷는 운동을 하기 힘든 시간에는 설교 외에도 간증 유튜버를 시청하기 시작했습니다.

한국 나이 18살 때 신학교를 입학해서 대학과정을 보낼 때부터 주어진 신분에 어울리게 성경통독부터 시작해서 성경을 연구하고 점점 본문을 배우고 27살에 목사가 되어서부터는 직무수행을 위해서라도 성경을 멀리할 수 없었습니다. 마침내 유학을 가서 처음에는 이론 신학에서 석사학위를 마치고 박사학위는 봉사신학의 한 분야인 설교학을 전공했습니다. 귀국해서 서울에서 두 교회를 개척설립할 때부터 은퇴까지 34년간은 주중에는 본문을 연구하고 설교문을 작성하는 일을 정규적으로 한 셈입니다. 그래서 주로 은혜는 본문 연구를 하면서 그리고 설교를 하면서 받았습니다. 그런데 아직 아무도 신학적인 정리는 하지 않았겠지만, 간증영상도 살아계신 하나님의 역사를 보여주는 은혜의 생생한 통로가 된다는 것을 깨닫게 되었습니다.

마지막 달 12월을 앞두고 새삼 올해가 이제 곧 끝난다는 사실을 마음에 새겨봅니다. 며칠 전 매일성경 본문에 수 없이 반복되는 구절입니다. <입다가 이스라엘의 사사가 된 지 육 년이라 길르앗 사람 입다가 죽으매 길르앗에 있는 그의 성읍에 장사되었더라 (12:9) … 입산이 죽으매 베들레헴에 장사되었더라 (12:12) 스불론 사람 엘론이 죽으매 스불론 땅 아얄론에 장사되었더라 (12:14) … 비라돈 사람 힐렐의 아들 압돈이 죽으매 에브라임 땅 아말렉 사람의 산지 비라돈에 장사되었더라(12:15)> 그래서 이런 안타까운 묵상을 남긴 분도 있습니다. “하나님께서 인생에게 죽음이라는 장치를 허락하셨습니다. 아무 것도 아니게 되는 순간이 누구에게나 닥친다는 사실을 알게 해 주셨습니다. 그럼에도 깨닫지 못합니다. 마치 지금 가진 것을 영원히 누릴 수 있는 것처럼, 잃어버린 것들을 되찾을 수 있는 것처럼 미련을 버리지 못합니다. 잠시 누릴 것들, 심지어 이미 지나간 것들에 집착하여 영원을 향한 발걸음을 한 발자국도 내딛지 못합니다. 블레셋에 잡혀 소처럼 맷돌을 돌리는 삼손처럼, 그렇게 다람쥐 쳇바퀴 돌듯이 무의미한 시간들을 반복하고 있는 것이 우리네 인생의 비참한 모습입니다.” 하지만 가장 좋은 날들이 아직 남아있다는 것이 마지막 달을 보내는 우리에게 위로가 됩니다.
Whether in nature or in human life, spring is a beautiful season. Summer, too, becomes a cherished memory once its lush greenery fades. Those once-dazzling autumn leaves have now fallen to rest upon the ground. And how could it be otherwise? November has only a single day remaining! Then begins December, the final month of the year, when winter will truly exert its might. ^^ Yes, indeed. When December arrives, the year draws to a close, and every human life will likewise reach its end. The only difference is that people have neither a calendar nor a clock showing how much life they have left. Consequently, we fail to feel the reality of our end and fall into the illusion that we will live forever.

The day after tomorrow marks the second December I greet since retiring. My first full year of retirement and its December passed by in such a blur that I scarcely have any clear memories of them. Yet, memories of a changed routine beginning this past January still linger with me. It was the change of sitting in front of the television, a year after stepping down. While in active ministry, I had neither the time nor the mental leisure, so such a pastime was beyond my dreams. During my first year of retirement, perhaps carried forward by past momentum, I lived much as I did while still in office. But starting this year, a small change began: after meals, I occasionally watch EBS's Architectural Exploration: House on YouTube, a program of about twenty minutes. And when the cold or rain makes it difficult to go for a walking exercise, I have begun watching video testimonies by Christian YouTubers in addition to sermons.

From the time I entered seminary at the age of eighteen (by Korean reckoning) and completed my undergraduate studies, I sought to live up to my calling: reading through the entire Bible, researching it, and learning the sacred text step by step. After being ordained as a pastor at twenty-seven, I could never distance myself from the Scriptures, if only to faithfully carry out my duties. Eventually, I went abroad to study, earning a master's degree in theoretical theology and a doctorate in homiletics, a branch of pastoral theology. For thirty-four years—from planting and establishing two churches in Seoul upon returning home until my retirement—my weekday routine consisted regularly of studying the text and writing sermons. Thus, I received grace primarily through studying the text and preaching. Yet, though no one may have articulated it theologically just yet, I have come to realize that video testimonies also serve as a living channel of grace, revealing the works of the living God.

With December, the final month, just ahead, I once again take to heart that this year will soon come to an end. A few days ago, a passage from our daily devotional reading repeated itself over and over:
<Jephthah led Israel six years. Then Jephthah the Gileadite died and was buried in a town in Gilead. (Judges 12:7) . . . Ibzan died and was buried in Bethlehem. (12:10) Elon the Zebulunite died and was buried in Aijalon in the land of Zebulun. (12:12) . . . Abdon son of Hillel, from Pirathon, died and was buried at Pirathon in Ephraim, in the hill country of the Amalekites. (12:15)>
Reflecting on this, someone left these poignant thoughts: "God granted mankind the reality of death. He made known to us that the moment of becoming nothing comes to everyone. Yet we do not realize it. We cling to our attachments as if we could enjoy what we possess forever, as if we could regain what has been lost. Clinging to things briefly enjoyed—even to things that have already passed—we fail to take even a single step toward eternity. Like Samson, grinding grain like an ox while captive to the Philistines, running endlessly on a treadmill in meaningless repetition—such is the miserable plight of human life." Yet, the assurance that our best days still lie ahead brings deep comfort as we spend this final month.
Hetsy in die natuur of in die mens se lewe, die lente is 'n pragtige seisoen. Ook die somer word 'n gekoesterde herinnering sodra sy welige groenigheid verbygaan. Daardie eens asemrowende herfsblare het nou almal tot op die grond neergesak. En hoe sou dit anders kon wees? November het immers net een dag oor! Dan begin Desember, die laaste maand van die jaar, en die winter sal sy volle krag laat geld. ^^ Ja, inderdaad. Wanneer Desember aanbreek, kom die jaar tot 'n einde, en elke lewe sal insgelyks sy einde bereik. Die enigste verskil is dat die mens nóg 'n kalender nóg 'n horlosie het wat wys hoeveel lewe daar oor is. Gevolglik besef ons nie werklik die einde nie en leef ons onder die wanindruk dat ons vir ewig sal lewe.

oormôre breek die tweede Desember aan vandat ek afgetree het. My eerste volle jaar van aftrede en sy Desember het so vinnig verbygesnel dat ek skaars 'n duidelike herinnering daaraan het. Tog is daar 'n herinnering aan 'n nuwe gewoonte wat sedert Januarie vanjaar posgevat het. Dit is die verandering om, 'n jaar ná my aftrede, voor die televisie te gaan sit. Terwyl ek in die aktiewe bediening was, het ek nóg die tyd nóg die gemoedsrus gehad, sodat so iets buite my wildste drome was. Tydens my eerste jaar van aftrede het ek, moontlik weens die vaart waarteen ek voorheen gehardloop het, voortgeleef soos toe ek nog voltyds gewerk het. Maar vanjaar het 'n klein verandering begin: ná etes kyk ek soms op YouTube na EBS se Argitektoniese Verkenning: Huis, 'n program van sowat twintig minute. En wanneer koue of reën dit moeilik maak om te gaan stap, het ek begin om benewens preke ook na getuienisse van Christelike YouTube-skeppers te kyk.

Vandat ek op agtienjarige ouderdom (volgens Koreaanse berekening) na die teologiese kweekskool gegaan en my universiteitsjare deurgebring het, het ek probeer om my roeping waardig te leef: van die deurlopende lees van die Bybel tot die navorsing en dieper bestudering van die teks. Nadat ek op sewe-en-twintigjarige ouderdom predikant geword het, kon ek die Bybel eenvoudig nie verwaarloos nie, al was dit net om my ampspligte getrou na te kom. Uiteindelik het ek oorsee gaan studeer, waar ek eers 'n meestersgraad in teoretiese teologie voltooi het en daarna 'n doktorsgraad in die homiletiek—'n rigting binne die praktiese bedieningsteologie—verwerf het. Vir vier-en-dertig jaar lank, vandat ek met my terugkeer na Seoel twee gemeentes geplant en gestig het tot met my aftrede, het my weeklikse roetine gereeld uit teksstudie en preekvoorbereiding bestaan. Gevolglik het ek genade hoofsaaklik ontvang terwyl ek die teks bestudeer en die woord verkondig het. Maar hoewel niemand dit dalk al teologies geformuleer het nie, het ek besef dat videogetuienisse ook 'n lewende genadekanaal kan wees wat die werk van die lewende God openbaar.

Met die laaste maand, Desember, voor die deur, neem ek opnuut ter harte dat hierdie jaar binnekort tot 'n einde kom. 'n Paar dae gelede het 'n gedeelte in ons daaglikse Bybelleesrooster herhaaldelik voorgekom:
<Jefta was ses jaar lank 'n leier in Israel. Toe het Jefta die Gileadiet gesterf en hy is begrawe in sy stad in Gilead. (Rigters 12:7) . . . Toe het Ibsan gesterf en hy is in Betlehem begrawe. (12:10) Elon die Sebuloniet het gesterf en hy is begrawe in Ajalon in die gebied van Sebulon. (12:12) . . . Abdon seun van Hillel uit Piraton het gesterf en hy is begrawe in Piraton in Efraim, in die bergwêreld van die Amalekiete. (12:15)>
Iemand het na aanleiding hiervan die volgende hartroerende oordenking neergeskryf: "God het aan die menslike bestaan die werklikheid van die dood beskik. Hy het ons laat weet dat die oomblik om tot niet te gaan vir elkeen aanbreek. En tog besef ons dit nie. Ons hou vas aan dinge asof ons dit wat ons besit vir ewig kan geniet, asof ons dit wat verlore is weer kan herwin. Ons klou vas aan dinge van korte duur, selfs aan dinge wat reeds verby is, en neem nie eens 'n enkele tree in die rigting van die ewigheid nie. Soos Simson wat deur die Filistyne gevang is en soos 'n bees die meulsteen moes draai, herhaal ons sinlose tye soos 'n eekhoring op 'n trapmeul—dít is die deerniswekkende toestand van ons menselewe." Tog dien die wete dat ons beste dae nog voorlê, as 'n diepe troos terwyl ons hierdie laaste maand deurbring.